ԱՅԳԱԼՈՅՍՈՂ ԿԵՆԴԱՆԱՐԱՐ ԽՕՍՔԸ
ՅԻՍՈՒՍ ՔՐԻՍՏՈՍ Է
1. Քու Խօսքիդ համար Պիտի Նետենք
Ուռկանները:
2. Աստուածայայտնութեան Երեւոյթը
Գերբնականին Երեւումը:
3. Աստուած Այցելութեան Եկած է Իր
Ժողովուրդին Բարութեամբ:
4. "Ով Է Արդեօք Ասիկայ":
5. Բանին Զօրութիւնը
THE THOROUGHLY VIVACIOUS WORDS OF
JESUS CHRIST
ԱԼՊԷՌ ՆՈՐԱՏՈՒՆԿԵԱՆ
ՀԱՅ-ՔՐԻՍՏՈՆԵԱՅ
2003
ՔՈՒ ԽՕՍՔԻԴ ՀԱՄԱՐ
ՊԻՏԻ ՆԵՏԵՆՔ ՈՒՌԿԱՆՆԵՐԸ
Ղուկ. Ե.5:
Յիսուսի խօսքին մէջ կայ զօրութիւն, ուժ, ազդեցութիւն և ներգործութիւն: Մարդկային կեանքը կ՛արտայայտուի խորհուրդով, խօսքով և գործքով: Ասոնց առնչութիւնը շատ սերտ է: խօսքն ու գործը խորհուրդէն կը ծնին: Խորհուրդը կը կանխէ խօսքն ու գործքը, ամէն արարք գործ ըլլալէ առաջ խօսք է, և խօսքով արտայայտուելէ առաջ խորհուրդ է: Խորհուրդն է մարդուն բուն էութիւնը: Բարի խորհուրդին ակնաղբիւրը Աստուած է՚ «Մի է Բարին որ է Աստուած», բարութեան Կատարելութիւնը:
Գործը խորհուրդին պսակն է: Առանց գործքի կնիքին՚ խորհուրդն ու խօսքը անպտուղ կը մնան: Գործքը իրագործուած խորհուրդն է, տեսանելի մտածումը: Կեանքը խորհիլ, խօսիլ և գործել է: խօսքի պատճառով է որ մարդ կը կոչուի բանաւոր արարած: «Աստուծոյ Խօսքը լսելի եղաւ Զաքարիայի որդի Յովհաննէսին, անապատի մէջ»--Ղուկ. Գ.2: Հրեայ՚ Աղեքսանդրիացի Ֆայլո-ի համար, "խօսք"ը Լոկոս ոչ թէ Աստուաՙծ էր, այլ՚ Անկէ անջատ ինքնութիւն էր և ստեղծագործող զօրութիւն:
Յուլիոս կայսրին ուղղարկաց խօսքը խորհրդարանին. «Եկայ, տեսայ, յաղթեցի» էր: Իսկ Յիսուս Քրիստոսի խօսքը եղաւ. «Եկայ, սիրեցի, զոհուեցայ»:
խօսքը լեզուի հասարարական գործառնութիւններու մտածողութեան ու մտքերու հաղորդակցութեան միջոցներու իրականացումը ևդրսեւորումն է: Նախա-Քրիստոս 5րդ դարուն. "խօսք" բառը, Յունարէն "Լոկոս", Եփեսացի Հերագլիթիսի միջոցաւ իմաստասիրական գործածութեան դրուեցաւ բացատրելու համար տիեզերական սկզբունքը: Յիսուս Քրիստոս՚ Իր Յարութեամբ ապացուց թէ վերջին յաղթականը մահը չէ, այլ՚ Իր խօՙսքն է: Յիսուս անմարմին խօսքը մարմնի շրջելով անշօշափելին տեսանելի ու շօշափելի դարձուց Իր սիրոՙվ, հրաշքներով, և ի վերջոյ Իր մարմնակաՙն Յարութեամբ:
Աստուածաբաններ կը հետաքրքրուին Աստուածաշունչի գրականութեան վերաբերեալ հարցերով և հեղինակներով, ոչ Աւետարանին պատգամովը: Յիսուս Ինքզինք կը կոչէ "Աստուծոյ Խօսք"ը, "Բանն Աստուծոյ", ոչ թէ գրութիւն մը, այլ իմաստա- ւորող և ապրող Մեկնաբանութիւնը և Բացատրութիւնը Աստուծոյ: Ոչ թէ ո՞վ գրած է Ս. Գիրքը, այլ ո՞վ յայտնաբանած է զԱստուած: Յիսուս Քրիստոս ապրեցաւ որպէս կենդանիՙ Աստուածայայտ- նութիւն և հայելացումը սէր Աստուծոյ: Մոռնալու չենք որ Աստուած միայն մէկ Խօսք ունի, և այդ խօսքը գիրք մը չէ, այլ Յիսուս Քրիստոս Իր ապրումիՙն բացատրումով: Յիսուսի խօսքերը ծաղրուեցան, Անոր դիմագիծը ձաղկուեցաւ, Անունը ուրացուեցաւ, հետեւորդները հալածուեցան, բայց Անոր խօսքերը մնացին մշտահունչ և յաւերժաբարբառ: Խաչին վրայ Յիսուսի խօսքերէն առաջին երեքը ներումի և սիրոյ խօսքեր էին, յաջորդ երկուքը տագնապի և տառապանքի, վերջին երկուքը՚ գոհութեան և յաղթանակի:
Առաքեալներու համար անհրաժեշտ էր ունենալ Յիսուս Քրիստոսի Խօսքերը և գործերը որպէս վկայութիւն: Երբ եկաւ Սուրբ Հոգին, առաքեալները եղան համակ հաւատք, քաջութիւն, ճանաչում, խօսք (քարոզութիւն) և սէր: Քրիստոսի խօսքերը մեկնաբանուելու են ներկայ մտածումի: Մեկնաբանելու և բացատրելու դժուարութիւնը մեր տգիտութեան, ծուլութեան և նախապաշարումին հետեւանքներն են: Մարմնին ճրագը հոգեկան մտածումն է. երբ անձի մը մտային խորհրդածութիւնը առողջ է՚ ամբողջ մարմինը լուսաւոր կ՛ըլլայ, իսկ երբ հոգեկան տեսանելիութիւնը տկար է՚ (նախապաշարեալ), մարմինն ալ խաւար կ՛ըլլայ»: Բարոյական ոչ մէկ ախտանիշ չի կրնար համեմատուիլ այն ժխտական տարրին հետ, որ կը կոչուի նախապաշարում:
Անաստուածները աւելի փաստ և բացատրութիւն կը փնտռեն կամ կը հետապնդեն, քան թէ յայտնութիւն, ապացոյց և վկայութիւն: Ես գոհացուցիչ կերպով համոզուած եմ, թէ կաՙյ ապացոյց և վկայութիւն Աստուծոյ գոյութեան, սակայն սոյն հարցումին էութեան ու գոյացութեան համար գիտակաՙն փաստ մը չունիմ: Ինչո՞ւ, որովհետեւ Աստուած գիտական փաստարկութենէ գերազանց է՚ Transcendent:
Յովհաննու Աւետարանը ոչ թէ առաքելական վկայութիւն մըն է պատմագրական, այլ՚ պատմութենէն անդին, առաքելակաՙն գրաւակաՙն մը և ստուգութիւնը Յիսուս Քրիստոսի պատմութեան: Աւետարանը ոՙչ թէ կենսագրութիւնն է Յիսուս Քրիստոսի, այլ հաւատքի վկայութիւնն ու յայտարարութիւնը:
Քրիստոնեային կեանքը և վկայութիւնը աստուածակեդրոն է քրիստոսահայեաց ըմբռնումնով, ան կը խօսի ու կ՛ապրի աՙյն հաւատքով ու աՙյն Աստուծմով, որ յայտնուեցաւ Յիսուս Քրիստոսի ապրումով ու Սուրբ Հոգւոյն վկայութեամբ: Հինգ հոգի նոյն դաշնակին վրայ կը նուագեն սակայն միայն մէՙկ նուագողին երաժշտութիւնը կը յուզէ ներկաներուն սիրտը: Նոյնն է նաեւ քրիստոնեայի մը կեանքի վկայութիւնը: Քրիստոնեան տառապանքի առջեւ կենսուրախ ու վհատութեան փոխարէն կորովամիտ ըլլալու է իր կոչմանը մէջ: Յուսահատութիւնն ու վհատութիւնը զարկին մեր հոգւոյն դուռը, բայց մենք չբացինք ու մերժեցինք իրենց հրաւէրը:
Յունիս 19, 2001
Թորոնթօ